Последнее обновление статьи:

Хорошая тема — существительные. И про падежи уже немного рассказала, и про особенности склонения. Вы уже знаете, что есть в польском языке существительные, которые вообще не склоняются, а есть такие, которые склоняются только во множественном числе.

Существуют еще в польском языке существительные нерегулярные. Их нерегулярность, как правило, видна из их склонения. Некоторые вы даже знаете, возможно только не обращали внимания, что они какие-то не такие. Это слова вроде imię (ед.ч.) — imiona (мн.ч.), zwierzę — zwierzęta, książę — książęta, tydzień — tygodnie, dzień — dni, brat — bracia, przyjaciel — przyjaciele, dziecko — dzieci, ksiądz — księża, pieniądz — pieniądze. Кроме не совсем похожих форм единственного и множественного числа есть еще различия во всех остальных падежах. Рассмотрим все это дело в таблицах.

Склонение нерегулярных существительных в польском языке в таблицах

Нерегулярные существительные с расширенной основой

Imię — имя. Tydzień — неделя.

PrzypadekЕд. ч.Мн. ч.Ед. ч.Мн. ч.
Mianownikimięimionatydzieńtygodnie
Dopełniaczimieniaimiontygodniatygodni
Celownikimieniuimionomtygodniowitygodniom
Biernikimięimionatydzieńtygodnie
Narzędnikimieniemimionamitygodniemtygodniami
Miejscownikimieniuimionachtygodniutygodniach
Wołaczimięimionatygodniutygodnie

По тому же типу (как imię/imiona) будут склоняться существительные среднего рода того же типа:

  • strzemię/ strzemiona — стремя, wymię/ wymiona — вымя, znamię/ znamiona — знак, siemię/ siemiona — семя, plemię/ plemiona — племя, brzemię/ brzemiona — бремя;

Książę — принц, князь. Zwierzę — животное, зверь.

PrzypadekЕд. ч.Мн. ч.Ед. ч.Мн. ч.
Mianownikksiążęksiążętazwierzęzwierzęta
Dopełniaczksięciaksiążątzwierzęciazwierząt
Celownikksięciuksiążętomzwierzęciuzwierzętom
Biernikksięciaksiążętazwierzęzwierzęta
Narzędnikksięciemksiążętamizwierzęciemzwierzętami
Miejscownikksięciuksiążętachzwierzęciuzwierzętach
Wołaczksiążęksiążętazwierzęzwierzęta

Pisklę — птенец. Prosię — поросёнок.

PrzypadekЕд. ч.Мн. ч.Ед. ч.Мн. ч.
Mianownikpisklępisklętaprosięprosięta
Dopełniaczpisklęciapisklątprosięciaprosiąt
Celownikpisklęciupisklętomprosięciuprosiętom
Biernikpisklępisklętaprosięprosięta
Narzędnikpisklęciempisklętamiprosięciemprosiętami
Miejscownikpisklęciupisklętachprosięciuprosiętach
Wołaczpisklępisklętaprosięprosięta

Dziewczę — девушка-подросток. Źrebię — жеребёнок.

PrzypadekЕд. ч.Мн. ч.Ед. ч.Мн. ч.
Mianownikdziewczędziewczętaźrebięźrebięta
Dopełniaczdziewczęciadziewczątźrebięciaźrebiąt
Celownikdziewczęciudziewczętomźrebięciuźrebiętom
Biernikdziewczędziewczętaźrebięźrebięta
Narzędnikdziewczęciemdziewczętamiźrebięciemźrebiętami
Miejscownikdziewczęciudziewczętachźrebięciuźrebiętach
Wołaczdziewczędziewczętaźrebięźrebięta

Как три последние таблицы будут так же склоняться:

  • bydlę/ bydlęta — скотина, животное, cielę/ cielęta — теленок, jagnię/ jagnięta — ягненок, koźlę/ koźlęta — козленок.

Другие нерегулярные существительные польского языка

Rok — год. Dzień — день.

PrzypadekЕд. ч.Мн. ч.Ед. ч.Мн. ч.
Mianownikroklatadzieńdni
Dopełniaczrokulatdniadni
Celownikrokowilatomdniowidniom
Biernikroklatadzieńdni
Narzędnikrokiemlatamidniemdniami
Miejscownikrokulatachdniudniach
Wołaczrokulatadniudni

Нерегулярное множественное число

Pieniądz — одна единица денег. 🙂 Ksiądz — ксёндз. Przyjaciel — друг.

В единственном числе эти слова склоняются регулярно, по общепринятым правилам склонения польских существительных по падежам.

Przypadekpieniądzksiądzprzyjaciel
Mianownikpieniądzeksiężaprzyjaciele
Dopełniaczpieniędzyksiężyprzyjaciół
Celownikpieniądzomkziężomprzyjaciołom
Biernikpieniądzeksiężyprzyjaciół
Narzędnikpieniędzmiksiężmiprzyjaciółmi
Miejscownikpieniądzachksiężachprzyjaciołach
Wołaczpieniądzeksiężaprzyjaciele

Brat — брат. Człowiek — человек. Dziecko — ребенок. Ręka — рука. 

В единственном числе эти слова также склоняются регулярно, по общепринятым правилам склонения польских существительных по падежам.

Przypadekbratczłowiekdzieckoręka
Mianownikbracialudziedzieciręce
Dopełniaczbraciludzidziecirąk
Celownikbraciomludziomdzieciomrękom
Biernikbraciludzidzieciręce
Narzędnikbraćmiludźmidziećmirękami/ rękoma
Miejscownikbraciachludziachdzieciachrękach/ ręku (редко)
Wołaczbracialudziedzieciręce

Напоминаю про существительные среднего рода, которые заканчиваются на -um (centrum — центр, muzeum — музей, audytorium — аудитория, dormitorium — покои, комната в замке (в Гарри Поттере они там жили в таких), liceum — лицей, gimnazjum — гимназия, technikum — техникум, imperium — империя, plenum — пленум, prezydium — президиум и др., кроме album — альбом, это мужской род) и склоняются только во множественном числе. Я писала уже об этом в статье про особенности склонения существительных, там можно найти еще много других нетипичных моментов.

Не могу вас обрадовать, сказав, что это все нерегулярные существительные. Наверняка есть еще что-то 😉 Но это все, что мне пока удалось найти. Если вы знаете еще другие нерегулярные существительные польского языка с нетипичным склонением, пишите в комментариях, обязательно дополню статью.


Ваша Катерина Лукьянова, автор блога о польском языке ProPolski.com, Testy.ProPolski и сайта insidePL.com


Если материал был интересен и полезен, я буду рада поддержке моих проектов 🙂

Поддержите сайт ProPolski.com с помощью Patreon
Поддержите сайт ProPolski.com с помощью PayPal
Поддержите сайт ProPolski.com с помощью ЯД

Как еще поддержать блог ProPolski

Склонение нерегулярных существительных в польском языке

Екатерина Лукьянова

Здравствуйте. ☺️ Меня зовут Екатерина Лукьянова, я - автор блога о польском языке ProPolski.com и сайта о Польше insidePL.com. Живу в Польше. Свободное от основной работы время всецело посвящаю ProPolski.com и insidePL.com.

Добавить комментарий

К началу статьи